[Ý kiến chuyên gia] Xem xét lại việc sử dụng đất công

- Căn cứ các quy định pháp luật về đất đai, đến nay, nhiều cơ quan, tổ chức, DN và cá nhân đã tiến hành chuyển đổi mục đích sử dụng đất nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế từ việc sử dụng đất đai. Ðây là hoạt động góp phần phát triển kinh tế - xã hội, giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập cho người lao động.

Chủ sở hữu có thể làm thủ tục chuyển từ đất nông nghiệp sang đất phi nông nghiệp, đất xây dựng công trình sự nghiệp, đất sử dụng vào mục đích công cộng sang đất thương mại, dịch vụ… Tuy nhiên, điều này đã tạo ra kẽ hở để xảy ra những vi phạm, thất thoát.

Đối với các vùng nông thôn, việc biến đất nông nghiệp, đất rừng thành đất ở khiến cho diện tích sản xuất nông nghiệp, đất rừng bị chiếm dụng sai mục đích. Đối với các tổ chức DN, việc “lách” luật để chuyển đổi mục đích sử dụng làm thất thoát nguồn thu ngân sách của Nhà nước hoặc tình trạng chuyển đổi để phân lô, bán nền làm cho thị trường BĐS nhiều thời điểm bị nhiễu loạn, giá tăng vọt, giới đầu cơ lợi dụng để kiếm lời.

- Đúng là những quy định về chuyển đổi mục đích sử dụng đất trong Luật Đất đai hiện hành có những lỗ hổng dẫn đến không ít vi phạm về chuyển đổi mục đích sử dụng đất trong thời gian vừa qua, đặc biệt tại các dự án đầu tư. Luật Đất đai có quy định chung cho nhiều trường hợp chuyển đổi mục đích sử dụng đất: Từ đất nông nghiệp sang đất cơ sở sản xuất, từ đất sản xuất sang đất thương mại, dịch vụ hay việc cổ phần hóa tại các DN Nhà nước… Vấn đề đáng lo ngại nhất hiện nay là việc chấp thuận chủ trương đầu tư dự án nhà ở theo diện chuyển đổi mục đích sử dụng đất mà không thực hiện việc lựa chọn chủ đầu tư dự án theo quy định Luật Nhà ở, dẫn đến thất thoát ngân sách Nhà nước, còn chủ đầu tư hưởng lợi.

- Theo tôi cần phải rà soát, sửa đổi các quy định liên quan đến đất đai chặt chẽ hơn. Trong đó phân loại rõ ràng, có điều kiện cụ thể khi chuyển đổi mục đích sử dụng đối với từng loại đất, chứ không phải là quy định chung cho nhiều trường hợp như hiện nay. Nhà nước nên có chung một chính sách thu tiền sử dụng đất khi cá nhân, DN tiến hành chuyển đổi mục đích sử dụng đất.

Đồng thời cần xem xét lại việc sử dụng đất có nguồn gốc đất công, đất do DN Nhà nước quản lý để tránh tình trạng thất thoát ngân sách và tác động tiêu cực đến công tác quản lý đất đai.