Châu Âu lo ngại khi Mỹ tính cắt giảm ngân sách cho NASA

Trong nhiều năm qua, ESA đã đầu tư cả công nghệ và ngân sách vào các sứ mệnh của Artemis, cụ thể là việc phát triển mô-đun dịch vụ cho tàu vũ trụ Orion và đóng góp vào trạm không gian Gateway, trung tâm trung chuyển được thiết kế để quay quanh Mặt trăng. Đây là một phần trong nỗ lực đưa con người trở lại bề mặt Mặt trăng và xa hơn là sao Hỏa, hiện là chương trình khám phá không gian tham vọng nhất của Mỹ kể từ sau Apollo.

Chính quyền Mỹ mới đây đã đề xuất cắt giảm hàng trăm triệu USD trong ngân sách dành cho NASA, với lý do kiểm soát thâm hụt tài khóa. Nếu được thông qua, khoản cắt giảm này có thể khiến các sứ mệnh bị trì hoãn, ảnh hưởng trực tiếp đến các hạng mục mà ESA đang phụ trách. Đối với châu Âu, rủi ro không chỉ là mất tiến độ mà còn là nguy cơ bị gián đoạn chuỗi hợp tác công nghệ cao với Mỹ.

ESA cho biết Hội đồng Bộ trưởng sẽ nhóm họp trong tháng 6 để thảo luận các phương án ứng phó, bao gồm cả việc xem xét lại mức độ phụ thuộc vào Mỹ trong các sứ mệnh không gian tầm xa. Dù vẫn khẳng định giữ tinh thần hợp tác, ESA không che giấu lo ngại trước sự thiếu nhất quán trong chính sách ngân sách của Washington thời gian qua.

Từ chính quyền ông Donald Trump đến nay, chương trình Artemis đã nhiều lần thay đổi mục tiêu, lịch trình và nguồn lực. Việc các chính phủ Mỹ liên tiếp điều chỉnh ngân sách khiến những đối tác quốc tế như ESA, Canada hay Nhật Bản phải liên tục điều chỉnh kế hoạch theo, gây khó khăn trong việc duy trì sự phối hợp dài hạn.

Giới quan sát nhận định nếu xu hướng này tiếp diễn, ESA sẽ buộc phải đẩy mạnh đầu tư nội khối để đảm bảo vị thế độc lập trong các chương trình khám phá không gian, thay vì phụ thuộc quá mức vào một siêu cường đang ngày càng ưu tiên các lợi ích đối nội.