Mỹ bất ngờ siết xét duyệt thị thực H-1B, người xin visa có thể bị “soi” mạng xã hội

Ngày 3/12, chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo tăng cường quy trình xét duyệt thị thực H-1B dành cho lao động tay nghề cao, tập trung rà soát hành vi 'kiểm duyệt' tự do ngôn luận ở đương đơn.

Bức điện tín gửi cho tất cả các phái bộ Mỹ ở nước ngoài vào ngày 2/12 có nội dung yêu cầu các viên chức lãnh sự Mỹ rà soát hồ sơ hoặc thông tin trên LinkedIn của các ứng viên H-1B, cũng như các thành viên gia đình sẽ đi cùng họ.

Việc rà soát này nhằm xác định liệu ứng viên đã từng làm việc trong các lĩnh vực liên quan đến "thông tin sai lệch, thông tin gây hiểu lầm, kiểm duyệt nội dung, kiểm tra sự thật, tuân thủ quy định, an toàn trực tuyến" và những vấn đề khác hay không.

Nội dung bức điện nêu rõ theo một điều khoản trong Đạo luật Di trú và Quốc tịch Mỹ: "Nếu phát hiện bằng chứng cho thấy đương đơn chịu trách nhiệm, hoặc đồng lõa trong hành vi kiểm duyệt, tìm cách kiểm duyệt những phát ngôn được pháp luật Mỹ bảo vệ, các viên chức nên đưa ra kết luận rằng người đó không đủ điều kiện cấp thị thực”.

Cơ quan chức năng cũng được yêu cầu kiểm tra hồ sơ của thân nhân đi kèm thuộc diện H-4. Theo chỉ thị mới, Bộ Ngoại giao Mỹ mở rộng hoạt động xem xét mạng xã hội và thẩm tra đối với đương đơn H-1B và người phụ thuộc. Thông báo của Bộ Ngoại giao Mỹ nhấn mạnh: “Để phục vụ quá trình thẩm tra, tất cả ứng viên xin thị thực H-1B và người phụ thuộc (H-4), cũng như các diện F, M và J, được yêu cầu điều chỉnh cài đặt quyền riêng tư trên toàn bộ tài khoản mạng xã hội sang chế độ công khai”.

Chính quyền Tổng thống Trump cho biết, quy định này áp dụng với tất cả visa, nhưng nhấn mạnh phải rà soát kỹ H-1B vì nhóm lao động này thường làm trong lĩnh vực công nghệ “bao gồm các công ty mạng xã hội hoặc dịch vụ tài chính có liên quan đến việc hạn chế các biểu đạt được pháp luật bảo vệ”.

Thị thực H-1B cho phép các công ty Mỹ tuyển dụng lao động nước ngoài trong các ngành nghề đòi hỏi chuyên môn cao, và mang đến nguồn lực quan trọng đối với các công ty công nghệ lớn của Mỹ. Nhiều kỹ sư từ Ấn Độ và Trung Quốc đến Mỹ làm việc thông qua kênh này.

Những chi tiết về việc siết chặt quy trình rà soát đối với thị thực H-1B, bao gồm tập trung về vấn đề kiểm duyệt và tự do ngôn luận, chưa từng được công bố trước đây. Quy định mới áp dụng cho cả người xin thị thực lần đầu lẫn tái cấp.

Kể từ khi nhậm chức, Tổng thống Trump xem vấn đề tự do ngôn luận, đặc biệt là cáo buộc các nền tảng trực tuyến kìm hãm tiếng nói bảo thủ, là một trọng tâm trong chính sách đối ngoại của Nhà Trắng.

Các quan chức Mỹ nhiều lần chỉ trích các hành động được cho là “đàn áp chính trị gia cánh hữu” tại Romania, Đức và Pháp, cáo buộc giới chức châu Âu kiểm duyệt các quan điểm cánh hữu dưới danh nghĩa chống tin giả.

Hồi tháng 5 vừa qua, Thượng nghị sĩ Marco Rubio thậm chí cảnh báo cấm thị thực đối với những ai “kiểm duyệt tiếng nói của người Mỹ”, bao gồm cả trên mạng xã hội, đồng thời gợi ý chính sách có thể nhắm vào các quan chức nước ngoài đang quản lý doanh nghiệp công nghệ Mỹ.

Chính quyền Tổng thống Trump cũng đã siết chặt đáng kể quy trình cấp thị thực sinh viên, yêu cầu viên chức lãnh sự kiểm tra các bài đăng trên mạng xã hội có nội dung chống Mỹ.

Bên cạnh đó, trong chiến dịch siết nhập cư trên diện rộng, Tổng thống Trump hồi tháng 9 đã áp thêm nhiều loại phí mới đối với thị thực H-1B

Tổng thống Trump và các đồng minh Cộng hòa cũng nhiều lần cáo buộc chính quyền cựu Tổng thống Joe Biden khuyến khích các nền tảng trực tuyến hạn chế tự do ngôn luận, tập trung vào những nỗ lực ngăn chặn thông tin sai lệch về vaccine và bầu cử.