EU siết tỷ lệ nội địa hóa linh kiện xe điện để bảo vệ sản xuất khối

Brussels đang chuẩn bị một gói biện pháp nhằm tăng cường năng lực sản xuất nội khối, trong đó có đề xuất yêu cầu các nhà sản xuất xe điện được hưởng hỗ trợ của nhà nước phải bảo đảm tỷ lệ linh kiện sản xuất tại Liên minh châu Âu (EU) ở mức cao. Theo dự thảo luật do Financial Times tiếp cận, các phương tiện chạy điện, hybrid và pin nhiên liệu muốn đủ điều kiện nhận trợ cấp cho người sử dụng hoặc tham gia mua sắm công sẽ phải được lắp ráp trong EU và có ít nhất 70% linh kiện, tính theo giá thành và không bao gồm pin, được sản xuất trong khối.

Đề xuất này nằm trong khuôn khổ đạo luật thúc đẩy công nghiệp dự kiến được Ủy ban châu Âu công bố vào ngày 25/2. Mục tiêu là củng cố nền sản xuất trị giá khoảng 2,6 nghìn tỷ euro của EU trong bối cảnh nhiều nhà máy đóng cửa và việc làm bị cắt giảm do cạnh tranh từ hàng nhập khẩu giá rẻ, chi phí năng lượng cao và các yêu cầu tuân thủ chính sách khí hậu ngày càng nghiêm ngặt.

Dự thảo cũng nêu rằng một số thành phần chủ chốt của pin xe điện cần có nguồn gốc từ EU. Tuy nhiên, các quan chức trong ngành ô tô cho biết yêu cầu này có thể gặp khó khăn do chuỗi cung ứng pin hiện phụ thuộc lớn vào công nghệ và vật liệu từ Trung Quốc. Mức 70% linh kiện nội khối hiện vẫn được đặt trong ngoặc vuông trong văn bản dự thảo, cho thấy con số này còn đang được thảo luận và có thể thay đổi trước khi thông qua. Ủy ban châu Âu từ chối bình luận về nội dung cụ thể của dự thảo.

Ngoài lĩnh vực xe điện, đề xuất còn mở rộng sang các ngành công nghiệp nặng và xây dựng. Theo dự thảo, ít nhất 25% sản phẩm nhôm và 30% sản phẩm nhựa dùng cho cửa sổ và cửa ra vào phải được sản xuất tại EU nếu muốn đủ điều kiện nhận trợ cấp hoặc tham gia các hợp đồng công. Các gói thầu mua sắm công cũng sẽ phải tính đến lượng phát thải carbon trong quá trình sản xuất, phản ánh mục tiêu kết hợp chính sách công nghiệp với tiêu chuẩn môi trường.

Các quy định về tỷ lệ nội địa hóa được xem là một phần trong nỗ lực tăng khả năng tự chủ chuỗi cung ứng, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ sạch như năng lượng tái tạo và pin. Những doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực công nghệ sạch và các nhà cung cấp linh kiện ô tô được cho là ủng hộ quy định này, với kỳ vọng thúc đẩy đầu tư nội khối và mở rộng thị trường cho sản phẩm sản xuất tại châu Âu.

Phản ứng từ các nhà sản xuất ô tô cho thấy những quan điểm khác nhau. Hãng xe Đức BMW cảnh báo các quy định mới có thể làm tăng chi phí và tạo thêm thủ tục hành chính. Trong khi đó, tập đoàn ô tô Volkswagen và Stellantis, tập đoàn đa quốc gia sở hữu các thương hiệu như Peugeot, Fiat và Jeep, gần đây kêu gọi một chương trình công khai “sản xuất tại châu Âu” nhằm khuyến khích sử dụng linh kiện nội địa trong xe sản xuất tại khu vực.

Một số nhà sản xuất khác đề xuất mở rộng định nghĩa nội địa hóa vượt ra ngoài EU, bao gồm các trung tâm sản xuất như Thổ Nhĩ Kỳ và Anh, cũng như các đối tác thương mại lớn như Nhật Bản. Dự luật hiện là chủ đề vận động hành lang mạnh mẽ từ nhiều ngành công nghiệp, trong khi nội dung cuối cùng vẫn đang được thảo luận trước thời điểm công bố chính thức.