Nhóm ngành kỹ thuật - dịch vụ lên ngôi

Nhóm ngành công nghệ - kỹ thuật và dịch vụ chiếm ưu thế

Thực tiễn cho thấy, năm 2026, nhu cầu nhân lực tiếp tục tập trung vào nhóm ngành công nghiệp - công nghệ - kỹ thuật, nhất là các lĩnh vực gắn với tự động hóa, sản xuất thông minh, chuyển đổi số và công nghiệp hỗ trợ. Phó Hiệu trưởng Trường Cao đẳng nghề Công nghiệp Hà Nội Trần Thanh Bình cho biết: xu hướng này phù hợp với Chiến lược phát triển giáo dục nghề nghiệp giai đoạn 2021 - 2030, tầm nhìn đến 2045, trọng tâm là xác định phát triển đội ngũ lao động kỹ thuật, có kỹ năng nghề cao.

Sự dịch chuyển này hiện rõ thực tế tuyển sinh các ngành như điện - điện tử công nghiệp, điện công nghiệp và tự động hóa, cơ điện tử, cơ khí chế tạo, công nghệ thông tin ứng dụng đang thu hút sự quan tâm lớn của người học. Đây cũng là những ngành nằm trong nhóm ưu tiên phát triển nguồn nhân lực của Thủ đô Hà Nội, gắn với định hướng xây dựng Hà Nội trở thành trung tâm công nghiệp công nghệ cao và đổi mới sáng tạo. Ưu điểm chung của các ngành này là nhu cầu tuyển dụng ổn định, khả năng thích ứng cao và ít bị thay thế hoàn toàn bởi AI.

Đi sâu vào thực tế công tác tuyển sinh tại các nhà trường, có thể thấy rõ những chuyển đổi mang tính hệ thống. Dưới góc nhìn của người trực tiếp làm công tác tuyển sinh, thầy Trần Quang Đạt - Trưởng phòng Tuyển sinh và công tác học sinh - sinh viên Trường Cao đẳng nghề Việt Nam - Hàn Quốc TP Hà Nội cho rằng: Năm 2026, xu hướng tuyển sinh của các trường cao đẳng dự báo sẽ có nhiều chuyển biến rõ nét so với năm 2025, gắn chặt hơn với thực tế của thị trường lao động. Thay vì chạy theo số lượng, các trường cao đẳng tập trung vào chất lượng đào tạo và việc làm cho người học.

Hiện nay, xu hướng phân luồng học sinh sau THCS và THPT ngày càng được đẩy mạnh. Nhiều gia đình và học sinh đã thực tế hơn khi chọn học nghề, để đi làm sớm, có thu nhập ổn định. Các trường cũng tăng cường tư vấn trực tiếp, tuyển sinh trực tuyến, truyền thông số và gắn với cam kết việc làm.

Phân tích cụ thể hơn về xu hướng này, thầy Trần Quang Đạt cho hay: “Từ năm 2026, xu hướng tuyển sinh sẽ dịch chuyển thêm sang các ngành nghề: dịch vụ, du lịch, chăm sóc sắc đẹp và các ngành ngôn ngữ… Do xu hướng chung của xã hội; sinh viên theo học các ngành này có cơ hội việc làm cao ngay sau khi tốt nghiệp, dễ thích nghi với môi trường làm việc thực tế, thu nhập ổn định và có khả năng phát triển nghề nghiệp lâu dài cả trong nước lẫn nước ngoài”.

Đa dạng ngành nghề và đào tạo gắn với DN

Năm học 2026 - 2027, Trường Cao đẳng Công nghệ cao Hà Nội tuyển sinh 46 ngành nghề ở hệ cao đẳng và các hệ đào tạo, với trên 5.000 chỉ tiêu. Chương trình đào tạo đa dạng, bao phủ nhiều nhóm ngành nghề như kỹ thuật - công nghệ - dịch vụ - kinh tế. Nhà trường dự báo những ngành được tuyển nhiều chỉ tiêu trong năm 2026, bao gồm: nhóm ngành kỹ thuật - công nghệ, bao gồm cơ khí - cơ điện tử, công nghệ ô tô, điện công nghiệp, điện - điện tử, kỹ thuật lắp đặt và điều khiển điện trong công nghiệp. Đây là những ngành truyền thống gắn với sản xuất công nghiệp, FDI và chuỗi cung ứng nên dự kiến sẽ thu hút được nhiều người học cũng như DN đặt hàng.

Bên cạnh đó, nhóm ngành công nghệ thông tin (ứng dụng phần mềm; lập trình máy tính; quản trị mạng; thiết kế web) được dự báo tuyển nhiều chỉ bởi thị trường lao động luôn có nhu cầu nhân lực rất lớn và tiếp tục tăng mạnh ở Việt Nam, đặc biệt trong chuyển đổi số và ứng dụng kỹ thuật số. Nhóm ngành kinh tế - dịch vụ - kinh doanh cũng được dự đoán sẽ có nhiều học sinh đăng ký vào các nghề: kế toán DN, quản trị DN vừa và nhỏ, du lịch - hướng dẫn du lịch. Các ngành dịch vụ đời sống (chăm sóc sắc đẹp, kỹ thuật chăm sóc tóc, chăm sóc da) sẽ thu hút đông người học do tính linh hoạt nghề, dễ tự lập hoặc làm việc tại spa, salon, viện thẩm mỹ... Đồng thời, ngành ngôn ngữ Trung hiện đang có nhu cầu học tập tăng cao nhất trong năm nay; tiếng Hàn cũng là ngành sẽ được nhiều học sinh lựa chọn.

Cùng chung định hướng bám sát nhu cầu thị trường, Trường Cao đẳng nghề Công nghiệp Hà Nội cũng đang đào tạo 39 ngành, nghề trình độ cao đẳng và trung cấp. Quy mô tuyển sinh hằng năm được xác định trên cơ sở nhu cầu xã hội, năng lực đào tạo và định hướng phát triển nguồn nhân lực của Thủ đô, bảo đảm tuân thủ đầy đủ các quy định pháp luật.

Các ngành thế mạnh của nhà trường là điện - điện tử - tự động hóa, cơ khí - cơ điện tử, công nghệ ô tô, công nghệ thông tin... đều nằm trong nhóm ngành ưu tiên phát triển theo quy hoạch nhân lực Hà Nội. Đồng thời, nhà trường đã mở thêm các ngành ngôn ngữ, dịch vụ, du lịch, chế biến món ăn nhằm đáp ứng nhu cầu đa dạng của thị trường lao động.

Để hiện thực hóa mục tiêu đào tạo thực chất, các nhà trường đều tập trung triển khai mô hình đào tạo gắn với DN, tăng thời lượng thực hành, thực tập tại xưởng, nhà máy. Thực tế cho thấy tỷ lệ sinh viên có việc làm sau tốt nghiệp duy trì ở mức khả quan, nhiều em được tuyển dụng ngay trong quá trình thực tập. Với xu hướng mở rộng sản xuất và đầu tư của DN, các ngành kỹ thuật - công nghệ được dự báo tiếp tục có nhu cầu nhân lực ổn định trong vài năm tới.

Tuy nhiên, trước thực tế nhiều học sinh băn khoăn về việc chọn ngành dễ bị trí tuệ nhân tạo (AI) thay thế, thầy Trần Thanh Bình cho rằng: AI và tự động hóa không triệt tiêu việc làm mà đang tái cấu trúc thị trường lao động. Những công việc giản đơn sẽ dần thu hẹp, trong khi các nghề đòi hỏi kỹ năng kỹ thuật, năng lực vận hành, bảo trì và xử lý tình huống thực tế lại ngày càng có giá trị. Vì vậy, học sinh nên chọn ngành theo ba tiêu chí: nhu cầu thực tế của DN; sự phù hợp với năng lực bản thân và cơ sở đào tạo có liên kết chặt chẽ với DN.

Theo lãnh đạo các trường, giáo dục nghề nghiệp hiện nay không còn là lựa chọn mang tính ngắn hạn, mà là con đường bền vững, giúp người học sớm tham gia thị trường lao động, có thu nhập ổn định và khả năng phát triển lâu dài trong bối cảnh kinh tế công nghiệp và đô thị hiện đại. Vì vậy, việc chủ động tìm hiểu và nắm bắt sớm những chuyển dịch trong xu hướng tuyển sinh năm 2026 sẽ giúp học sinh lớp 12 có được lựa chọn ngành nghề đúng đắn, đón đầu nhu cầu của các DN và tự tin lập nghiệp.