Quất mộc căn: thú chơi cây cảnh “độc lạ” được săn đón dịp Tết
Kinhtedothi - Không phô trương bằng tán tròn hay quả sai, quất mộc căn chinh phục người chơi bởi vẻ đẹp gân guốc, khỏe khoắn của bộ rễ, nơi được xem là “linh hồn” của cây, thể hiện triết lý thẩm mỹ rất riêng của làng nghề Tứ Liên.
Những ngày này, tại làng quất Tứ Liên (TP Hà Nội), sắc vàng của quất chín hòa cùng màu xanh tạo nên bức tranh rực rỡ ven sông Hồng.
Năm nay, bên cạnh quất bình, quất mini, quất gỗ lũa... thì loại quất mộc căn được nhiều khách hàng quan tâm bởi dáng vẻ độc đáo của những bộ rễ nhô hẳn lên khỏi mặt đất.
Những chậu quất mộc căn với bộ rễ xù xì, gân guốc trồi hẳn lên khỏi mặt đất trở thành điểm nhấn độc đáo tại các vườn quất ở Tứ Liên.
Cận cảnh bộ rễ quất mộc căn được tạo hình công phu, phô bày vẻ đẹp khỏe khoắn nhưng vẫn mềm mại, uyển chuyển.
Mỗi cây quất mộc căn được xem như một tiểu cảnh hoàn chỉnh, đòi hỏi sự hài hòa giữa gốc, thân, cành và tán.
Chị Thu Trang (chủ vườn cảnh Xuân Lộc) cho biết: "Quất mộc căn mang một vẻ đẹp rất khác. Nếu quất truyền thống chú trọng quả sai, tán tròn thì quất mộc căn lại đề cao bộ rễ. Theo nghĩa Hán – Việt, mộc là cây, căn là rễ. Cái đẹp nằm ở gốc rễ khỏe mạnh, vươn lên dù trải qua nhiều khó khăn, cũng giống như con người trong cuộc sống".
"Khó hơn rất nhiều. Khi đưa rễ nhô lên khỏi mặt đất, cây sẽ khó hút dưỡng chất hơn, đất cũng dễ khô. Người trồng phải theo dõi thường xuyên, điều chỉnh độ ẩm và dinh dưỡng rất cẩn thận. Thông thường phải mất từ 2 - 3 năm, có cây đẹp phải chăm sóc tới 7 - 8 năm mới đạt được độ hài hòa giữa gốc, thân và tán" - chị Thu Trang cho biết thêm.
Nhà vườn Tứ Liên tỉ mỉ chăm sóc từng gốc quất mộc căn, kiểm tra độ ẩm đất để đảm bảo cây không bị khô rễ.
Một gốc quất mộc căn mất nhiều năm chăm sóc, là thành quả của mồ hôi, kinh nghiệm và sự kiên nhẫn của nghệ nhân. Dáng rễ trồi lên mặt đất giúp quất mộc căn mang vẻ đẹp khác biệt so với quất truyền thống.
Bên cạnh cây lớn, nhiều chậu quất mộc căn bonsai kích thước nhỏ được tạo hình đa dạng, phù hợp không gian nhà phố.
Những quả quất vàng óng nổi bật trên nền rễ gân guốc, tạo nên sự tương phản đầy cuốn hút.
Sự xuất hiện của quất mộc căn trong dịp Tết Bính Ngọ 2026 không chỉ là cây cảnh trang trí mà còn là một tác phẩm nghệ thuật sống, nơi mỗi gốc cây kể một câu chuyện về gốc rễ, sức sống và khát vọng vươn lên. Đó là sự kết tinh của tinh hoa làng nghề Tứ Liên, nơi mỗi cây là một tiểu cảnh hoàn chỉnh và đầy sự tỉ mỉ của các nghệ nhân.
