"Bút sắc, lòng son" - lan tỏa tinh thần yêu nước cho thế hệ trẻ

Tinh thần chiến đấu qua thơ, thư

Trưng bày chuyên đề “Bút sắc, lòng son” là hoạt động tổ chức nhân kỷ niệm 78 năm ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2025) và hướng tới chào mừng 80 năm cách mạng tháng Tám thành công (19/8/1945 - 19/8/2025) và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945 - 2/9/2025). 

Trưng bày với ba nội dung: "Trong chốn lao tù"; “Bút sắc, lòng son”; "Gắn kết yêu thương". Đặc biệt là biểu diễn hoạt cảnh tái hiện câu chuyện về đồng chí Phạm Hướng.

Ở nội dung “Trong chốn lao tù” trưng bày thể hiện rõ nét hình ảnh thực dân Pháp đã áp dụng những quy định khắt khe nhằm ngăn cản mọi sinh hoạt văn hóa, tinh thần của tù nhân. Kẻ thù có thể giam cầm được thể xác nhưng không thể trói buộc được tinh thần yêu nước, chí khí quật cường của người tù. Ở nơi chỉ có gông cùm và xiềng xích, những người chiến sĩ vẫn sáng tác thơ với niềm tin và sức sống mãnh liệt, vẫn nhắn gửi lời động viên về gia đình qua những lá thư.

Trong phạm vi trưng bày giới thiệu hình ảnh một số nhà tù mà kẻ địch từng sử dụng để giam các chiến sĩ yêu nước cách mạng Việt Nam như: Nhà tù Hỏa Lò, Nhà tù Côn Đảo, trại giam Chín Hầm, nhà đày Buôn Ma Thuột… Trong cảnh tù đày, những chiến sĩ cách mạng vẫn sắt son một niềm tin với Đảng để tôi luyện tinh thần và ý chí thép.

Trong khi đó, ở nội dung “Bút sắc, lòng son” trưng bày các hình ảnh trên chiến trường khói lửa hay ở mặt trận không tiếng súng nơi tù ngục, người chiến sĩ yêu nước, cách mạng vẫn không lùi bước trước gian lao, luôn giữ vững tinh thần lạc quan. Bằng những vật dụng thô sơ, người tù vẫn sáng tác thơ, viết thư, thậm chí bí mật làm báo.

Trong phạm vi trưng bày, giới thiệu về 10 chiến sĩ yêu nước, cách mạng tiêu biểu như: đồng chí Nguyễn Thị Quang Thái, người vợ đầu tiên của Đại tướng Võ Nguyên Giáp và là em gái của đồng chí Nguyễn Thị Minh Khai; đồng chí Phạm Hướng; đồng chí Nguyễn Minh Vân… Họ đã sử dụng ngòi bút của mình để phản ánh hiện thực cuộc sống, những khắc nghiệt của chế độ tù đày và tình yêu quê hương, đất nước… góp phần kêu gọi đồng bào vững chí, bền gan đứng lên đấu tranh.

Ở nội dung thứ 3 có chủ đề “Gắn kết yêu thương” trưng bày các hiện vật là những dòng thư, câu thơ - nguồn sức mạnh tinh thần giúp người chiến sĩ vượt qua khó khăn, gian khổ, minh chứng cho tinh thần lạc quan và ý chí kiên cường.

Lan tỏa tinh thần yêu nước

Trưng bày chuyền đề “Bút sắc, lòng son” không chỉ trưng bày các tư liệu, hình ảnh, hiện vật mà còn tái hiện câu chuyện về đồng chí Phạm Hướng - cán bộ Đoàn chuyên trách của phong trào học sinh, sinh viên kháng chiến Hà Nội trong thời gian bị địch bắt, giam tại Nhà tù Hỏa Lò năm 1949 - 1950: từ khoảnh khắc hội ngộ đầy xúc động khi đồng chí gặp lại những người bạn cũ trong trại giam, đến giây phút nghẹn ngào gặp người thân trong lần thăm nuôi ngắn ngủi và kết thúc bằng cảnh chia ly xé lòng trong ngày đồng chí bị đày đi Côn Đảo.

Có mặt tại buổi ra mắt trưng bày chuyền đề, ông Võ Điện Biên - con trai của Đại tướng Võ Nguyễn Giáp không kìm được nước mắt khi chứng kiến tận mắt những hình ảnh, hiện vật của lịch sử về sự tinh thần bất khuất và sự hy sinh của các thế hệ đi trước.

“Chiến tranh mang đến những năm gian khổ, mất mát của thế hệ trước là bài học vô giá để thế hệ sau thêm trân trọng giá trị của hòa bình, độc lập hôm nay. Lịch sử cần được nhắc lại thường xuyên để lan tỏa tinh thần yêu nước và trách nhiệm với Tổ quốc. Những hoạt động trưng bày chuyên đề ngày càng được tổ chức nhiều mang đến cái nhìn chân thật và cảm xúc đối với người xem, đặc biệt là giới trẻ có thể hiểu hơn về thế hệ cha ông đã phải trải qua những năm tháng đấu tranh gian khổ để có được hòa bình như ngày nay” - ông Võ Điện Biên chia sẻ.

Trong khi đó, cùng cảm xúc ông Võ Điện Biên, ông Nguyễn Nhân Quảng - cháu rể của đồng chí Phạm Hướng bày tỏ niềm tự hào về người chú can trường qua lời kể của người thân và nay là hoạt cảnh tại chuyên đề. Đặc biệt là hình ảnh đồng chí vượt ngục Côn Đảo nhưng bất thành, thân thể hòa vào mênh mông sóng nước biển khơi.

“Thế hệ cha ông đã đi qua và để lại di sản cho người ở lại, dù có mất mát đau thương của chiến tranh nhưng niềm tự hào và biết ơn là điều mà những người ở lại, thế hệ hiện tai và tương lai cần phải khắc cốt ghi tâm” - ông Nguyễn Nhân Quảnq cho biết.

Trưng bày chuyên đề “Bút sắc, lòng son” là câu chuyện cảm động về các chiến sĩ yêu nước, cách mạng bằng tài năng và sự sáng tạo đã biến những dòng thư, vần thơ, bài viết thành vũ khí sắc bén, vượt qua xiềng xích, hướng tới tự do. Tinh thần và ý chí những người lính đã góp phần lan tỏa, tiếp tục truyền cảm hứng cho thế hệ sau về lòng dũng cảm, chiến thắng bản thân và vượt qua mọi thử thách, khó khăn trong cuộc sống.

Không chỉ nhằm tri ân các anh hùng liệt sĩ, chiến sĩ yêu nước, cách mạng đã hy sinh vì Tổ quốc, trưng bày chuyên đề “Bút sắc, lòng son” còn góp phần bồi đắp niềm tự hào dân tộc, khích lệ thế hệ trẻ hôm nay càng thêm tự tin vững bước trên con đường bảo vệ, xây dựng và phát triển đất nước. Trưng bày diễn ra đến hết ngày 31/8, tại Di tích lịch sử Nhà tù Hỏa Lò, Hà Nội.