Việt Nam vươn mình trong kỷ nguyên mới
Logo
Đăng ký mua gói ấn phẩm|Đăng nhập

Đánh thức di sản lễ hội: cơ hội vàng cho du lịch Ninh Bình

Kinhtedothi - Giữa dòng chảy hiện đại hóa, lễ hội truyền thống tại Ninh Bình đang đứng trước nhiều cơ hội phát triển nhưng cũng không ít thách thức. Sự gia tăng về số lượng cần đi kèm với chất lượng tổ chức và ý thức bảo tồn, nếu không, giá trị văn hóa có nguy cơ bị thương mại hóa và mai một theo thời gian.

Di sản lễ hội - kho báu văn hóa và động lực du lịch

Theo thống kê chưa đầy đủ, sau sáp nhập, tỉnh Ninh Bình hiện có khoảng hơn 5.000 di tích lịch sử, văn hóa và khoảng 750 lễ hội truyền thống được duy trì, tổ chức hàng năm. Riêng từ tháng Giêng đến tháng 3 âm lịch, hàng trăm lễ hội đã được phục dựng và khai mở, thu hút đông đảo người dân và du khách. Sự phong phú của lễ hội không chỉ thể hiện chiều sâu lịch sử mà còn là sản phẩm du lịch tâm linh hấp dẫn, đóng vai trò quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế - văn hóa của địa phương.

Lễ hội truyền thống, vốn là hình thức sinh hoạt văn hóa dân gian đặc sắc, luôn gắn bó mật thiết với đời sống cộng đồng. Với các nghi lễ tế tự, diễn xướng, trò chơi dân gian… lễ hội là nơi cộng đồng bày tỏ lòng thành kính với tổ tiên, các bậc tiền nhân và anh hùng dân tộc, đồng thời tái hiện sinh động những giá trị văn hóa đã được chắt lọc qua nhiều thế hệ.

Lễ hội Tràng An được tổ chức vào ngày 18/3 âm lịch hàng năm tại Khu du lịch sinh thái Tràng An để tưởng nhớ công ơn của đức Thánh Quý Minh Đại Vương. Ảnh: NT

Theo ông Ngô Thanh Tuân, Phó Giám đốc Sở Văn hóa - Thể thao Ninh Bình, lễ hội chính là sự phản chiếu rõ nét truyền thống văn hóa cộng đồng, là biểu tượng của tinh thần cố kết làng xã được gìn giữ từ đời này sang đời khác. Không chỉ mang ý nghĩa tâm linh, lễ hội còn là nơi hội tụ, giao cảm giữa con người với thiên nhiên, vũ trụ, giúp con người trở về với cội nguồn văn hóa và sống lại trong không gian thiêng liêng mang đậm bản sắc dân tộc. Nhạc sĩ Sỹ Thắng, hội viên Hội Văn học nghệ thuật tỉnh, cho biết cảm giác khi đến với lễ hội giống như được đắm mình trong dòng chảy văn hóa dân tộc, sống trọn vẹn trong những giây phút giao hòa thiêng liêng và sáng tạo cùng cộng đồng.

Bảo tồn giữa làn sóng thương mại hóa

Qua thực tế tổ chức các lễ hội lớn đầu Xuân tại Ninh Bình và nhiều địa phương khác cho thấy, giá trị của lễ hội không chỉ dừng ở khía cạnh văn hóa mà còn mang ý nghĩa kinh tế rõ nét. Trong bối cảnh phát triển du lịch bền vững, lễ hội trở thành sản phẩm du lịch đặc biệt, góp phần thúc đẩy kinh tế địa phương, quảng bá hình ảnh đất và người Việt Nam đến bạn bè quốc tế. Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng của lễ hội cũng đặt ra những thách thức không nhỏ. Một số lễ hội bị sân khấu hóa quá mức, tổ chức máy móc theo mô hình định sẵn, làm mất đi tính nguyên bản. Thậm chí, nhiều nơi còn xuất hiện tình trạng thương mại hóa, các hoạt động mê tín, gây ảnh hưởng đến không gian văn hóa lễ hội và cảm quan của du khách.

Bản chất của lễ hội là đa dạng và mang đậm sắc thái văn hóa vùng miền, song thực tế hiện nay cho thấy nhiều lễ hội bị đơn điệu hóa, khiến người dân và du khách cảm thấy nhàm chán. Việc tu bổ di tích không đúng quy chuẩn cũng làm biến dạng cảnh quan, ảnh hưởng đến tính nguyên trạng của các giá trị văn hóa vật thể. Theo ông Ngô Thanh Tuân, để khắc phục tình trạng này, trước hết cần chú trọng công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức cộng đồng về giá trị văn hóa - lịch sử của lễ hội, từ đó trân trọng, gìn giữ và phát huy một cách chủ động.

Song song, cần có biện pháp cụ thể để loại bỏ các yếu tố mê tín dị đoan, phản cảm trong lễ hội; phát huy vai trò của các đoàn thể như người cao tuổi, thanh niên, phụ nữ, cựu chiến binh trong công tác tổ chức và quản lý, qua đó xây dựng ý thức trách nhiệm cộng đồng trong bảo tồn di sản văn hóa. Việc khuyến khích các nghệ nhân, người có hiểu biết về nghi lễ truyền thống tham gia hướng dẫn, truyền dạy cho thế hệ sau là giải pháp quan trọng để ngăn chặn nguy cơ mai một các giá trị văn hóa phi vật thể.

Công tác tổ chức và quản lý lễ hội cần được xác định là nhiệm vụ trọng tâm trong giai đoạn hiện nay, đặc biệt đối với các địa phương nằm trong vùng di sản. Bên cạnh tôn vinh các giá trị truyền thống và anh hùng dân tộc, việc phát huy tinh thần tự nguyện của cộng đồng trong tổ chức lễ hội, cùng với sự hỗ trợ từ ngân sách Nhà nước, sẽ tạo cú hích quan trọng để lễ hội không chỉ sống động trong đời sống văn hóa mà còn đóng góp hiệu quả vào sự phát triển du lịch và kinh tế địa phương.

Ninh Bình định hướng trở thành trung tâm du lịch quốc tế

Ninh Bình định hướng trở thành trung tâm du lịch quốc tế

Đọc nhiều
HỎI ĐÁP THÔNG MINH

CẢM NHẬN CỦA BẠN VỀ BÀI VIẾT NÀY

  • Rất hay
  • Thích
  • Giải trí
  • Cần cải thiện

BÌNH LUẬN (0)

Đừng bỏ lỡ
Sức hút du lịch từ văn hóa cộng đồng

Sức hút du lịch từ văn hóa cộng đồng

21 Nov, 10:16 AM

Thời gian qua, người dân tại nhiều địa phương trên địa bàn Thủ đô ngày càng chú trọng khai thác các giá trị văn hóa trong đời sống thường ngày để phát triển du lịch. Đây là hướng đi góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa, tạo sinh kế và phát huy vai trò chủ thể của cộng đồng ngay từ cơ sở.

Giải thưởng Du lịch Travel Awards 2026: Tôn vinh những dấu ấn tiên phong

Giải thưởng Du lịch Travel Awards 2026: Tôn vinh những dấu ấn tiên phong

18 Nov, 09:20 AM

Với chủ đề “The First Signature - Dấu ấn tiên phong”, Giải thưởng Du lịch Travel Awards 2026 chính thức được công bố ngày 17-11, hướng tới tôn vinh những điểm đến, doanh nghiệp và sản phẩm tạo nên trải nghiệm khác biệt, góp phần nâng cao chất lượng và sức cạnh tranh của du lịch Việt Nam.

Gia tăng giá trị cho du lịch ẩm thực

Gia tăng giá trị cho du lịch ẩm thực

17 Nov, 08:49 AM

Ẩm thực từ lâu đã góp phần làm nên sức hấp dẫn của Hà Nội, không chỉ bởi những món ăn nổi tiếng, mà còn bởi văn hóa hàng quán, chợ truyền thống và nếp sống phố phường. Khi du khách có xu hướng tìm đến những trải nghiệm bản địa, thay vì chỉ ghé qua các điểm tham quan, lợi thế ấy mở ra thêm dư địa cho du lịch Thủ đô.

Du ngoạn chợ Đồng Xuân qua không gian nghệ thuật đa giác quan

Du ngoạn chợ Đồng Xuân qua không gian nghệ thuật đa giác quan

16 Nov, 08:35 AM

Từ tầng 1 sôi động với nhịp giao thương đến những không gian nghệ thuật trên các tầng cao và sân mái lần đầu mở cửa đón công chúng, tour trải nghiệm “Chạm Đồng Xuân” đưa du khách khám phá một diện mạo mới của ngôi chợ hơn một thế kỷ tuổi.

Trekking vùng bãi ven sông Hồng

Trekking vùng bãi ven sông Hồng

16 Nov, 08:22 AM

Không cần rời xa trung tâm thành phố, du khách vẫn có thể tìm thấy một Hà Nội xanh mát và bình yên trên những cung đường bờ vở sông Hồng. Từ việc khám phá hệ sinh thái bản địa, quan sát các loài chim đến trải nghiệm làm nông cùng người dân, hành trình trekking mở ra góc nhìn mới mẻ về thiên nhiên và cuộc sống ven sông.

Tin mới
VIDEO
Tin Tài Trợ