Dầu Nga chờ được gỡ trừng phạt, OPEC+ đứng trước bài toán khó

Giá dầu thế giới lao dốc gần 3% trong phiên giao dịch ngày 16/12, chạm đáy kể từ đầu năm 2021, khi triển vọng dư cung cùng khả năng đạt được thỏa thuận hòa bình tại Ukraine gây sức ép lớn lên thị trường.

Chốt phiên ngày thứ Ba, giá dầu dầu thô WTI sụt 2,73%, tương đương 1,55 USD, xuống còn 55,27 USD/thùng - mức thấp nhất kể từ tháng 2/2021. Giá dầu Brent cũng giảm 2,71%, tương đương 1,64 USD, xuống còn 58,92 USD/thùng.

Chuyên gia cấp cao Janiv Shah tại công ty nghiên cứu năng lượng Rystad Energy, nhận định: “Giá dầu Brent lần đầu tiên trong nhiều tháng rơi xuống dưới ngưỡng 60 USD/thùng, khi thị trường đánh giá khả năng đạt được một thỏa thuận hòa bình giữa Moscow và Kiev có thể mở đường cho nguồn cung dầu Nga quay trở lại thị trường, khiến tình trạng dư cung thêm trầm trọng”.

Kỳ vọng sớm chấm dứt chiến sự tại Ukraine được củng cố sau khi Mỹ đề xuất cung cấp các bảo đảm an ninh theo mô hình Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) cho Kiev, trong khi các nhà đàm phán châu Âu báo cáo đạt được tiến triển trong các cuộc thảo luận đầu tuần này.

Bên cạnh đó, thị trường dầu mỏ chịu áp lực giảm giá sau khi dữ liệu kinh tế Trung Quốc công bố ngày 15/12 cho thấy triển vọng nhu cầu nhiên liệu toàn cầu suy yếu. Theo chuyên gia phân tích thị trường Tony Sycamore tại ngân hàng IG, số liệu kém khả quan từ Trung Quốc làm dấy lên lo ngại rằng nhu cầu khó có thể hấp thụ hết lượng nguồn cung đang tăng nhanh.

Số liệu mới nhất cho thấy tăng trưởng sản lượng công nghiệp của Trung Quốc trong tháng 11/2025 đã giảm xuống mức thấp nhất trong vòng 15 tháng, trong khi doanh số bán lẻ chỉ tăng ở tốc độ chậm nhất kể từ tháng 12/2022 – giai đoạn chịu tác động nghiêm trọng từ đại dịch Covid-19.

Tính từ đầu năm đến nay, giá dầu WTI đã giảm khoảng 23%, sắp ghi nhận năm giảm mạnh nhất kể từ 2018. Giá dầu Brent cũng lao dốc khoảng 21%, chứng kiến mức giảm lớn nhất kể từ năm 2020.

Thị trường dầu mỏ chịu áp lực trong năm nay khi các nước thuộc Tổ chức Các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) cùng các nước đồng minh (còn được gọi là nhóm OPEC+) đẩy mạnh hoạt động khai thác sau nhiều năm cắt giảm sản lượng. Trong tháng 11, OPEC+ sản xuất khoảng 43,06 triệu thùng/ngày, tăng 43.000 thùng/ngày so với tháng trước đó.

Ngoài ra, các nhà giao dịch dầu mỏ cũng đang định giá khả năng rủi ro địa chính trị giảm bớt khi Tổng thống Mỹ Donald Trump gây sức ép buộc Ukraine chấp nhận một thỏa thuận hòa bình với Nga.

Kể từ khi bùng nổ cuộc xung đột Nga – Ukraine vào năm 2022, nguy cơ gián đoạn nguồn cung luôn bao trùm thị trường “vàng đen”. Trong năm nay, Kiev đã tiến hành nhiều cuộc tấn công bằng thiết bị không người lái nhằm vào hạ tầng dầu mỏ của Moscow. Trong khi đó, Mỹ và các đồng minh châu Âu đã áp đặt các biện pháp trừng phạt nhằm vào ngành dầu thô của Nga.

Theo ông Jorge Leon, Trưởng bộ phận phân tích địa chính trị tại Rystad Energy, các lệnh trừng phạt của Mỹ đối với các công ty dầu mỏ Nga nhiều khả năng sẽ được dỡ bỏ tương đối nhanh chóng nếu đạt được thỏa thuận hòa bình. “Điều này sẽ làm giảm đáng kể rủi ro gián đoạn nguồn cung dầu của Nga trong ngắn hạn và cho phép một khối lượng lớn dầu Nga hiện đang được lưu trữ trên biển quay trở lại thị trường” ông Leon cho hay. Theo ước tính của Rystad, lượng dầu Nga đang được lưu trữ trên biển hiện vào khoảng 170 triệu thùng.

Ông Leon cũng nhận định rằng việc Mỹ chấm dứt các lệnh cấm vận đối với ngành dầu mỏ Nga sẽ làm thay đổi chiến lược điều hành sản lượng của OPEC+. Theo đó, nhóm này nhiều khả năng sẽ quay trở lại chiến lược giành lại thị phần thông qua việc tăng sản lượng, sau khi gần đây đã tạm thời dừng cách tiếp cận này.