Để giao thông thông minh trở nên toàn diện

Ở một ngã tư đông đúc, giờ cao điểm những ngày qua đã thay đổi rõ rệt. Hình ảnh còi xe inh ỏi, phương tiện lộn xộn, chen lấn, vượt đèn đỏ... không còn. Thay thế vào đó là sự trật tự, chấp hành luật giao thông vì bên trên cột đèn là camera AI. Khi “mắt thần” luật pháp hiện diện đủ rõ, con người có thể hành xử văn minh hơn, không chỉ vì sợ bị phạt mà là một sự thay đổi tích cực về ý thức.

Có thể thấy rằng, ý thức không tự nhiên sinh ra từ những lời kêu gọi. Ý thức cần được nuôi dưỡng bằng môi trường, bằng chuẩn mực và bằng những tín hiệu đủ mạnh để nhắc nhở rằng hành vi của mỗi cá nhân có tác động đến cái chung. Camera AI, ở góc nhìn này, không chỉ là công cụ xử phạt không thiên vị, không nể nang, không mệt mỏi mà còn là khuôn khổ để thay đổi ý thức người dân.

2 tuần trở lại đây, người dân Thủ đô không quá quan tâm đến số lượng người vi phạm tăng vọt mà họ nhắc nhiều hơn đến ý thức tham gia giao thông. Không còn xe máy phi ầm ầm trên vỉa hè, người đi bộ bớt nơm nớp lo sợ. Không còn cảnh tài xế ô tô vừa đi đường vừa dùng điện thoại, người đi xe máy cũng đỡ lo bị rủi ro… Ngã tư thông thoáng hơn vì xung đột giảm đi. Có những con số giảm tích cực về tai nạn, nhưng quan trọng hơn là cảm giác an toàn - thứ vốn khó đo đếm nhưng cảm nhận được.

Điểm đáng nói của camera AI là tính công bằng. Khi con người kiểm duyệt theo chuẩn, niềm tin xã hội có cơ hội được củng cố. Người chấp hành luật thấy mình không đơn độc. Sự giám sát ấy, nếu minh bạch và nhất quán, sẽ dần tạo ra ý thức. Bộ mặt xã hội hay văn hóa quốc gia sẽ hình thành từ những điều chỉnh thói quen của dân chúng.

Thế nhưng, vẫn còn nhiều người dân bỡ ngỡ khi đèn tín hiệu đang xanh bỗng nhảy đỏ mà không kịp dừng, vẫn có những biển báo giao thông bị che khuất hay vạch kẻ đường còn mở khiến việc di chuyển trở nên lúng túng. Đứng lại không được mà đi tiếp cũng không xong.

Điều đó thể hiện rõ khoảng cách giữa quy định pháp luật và thực tế. Để camera phát huy tối đa hiệu quả, quan trọng hơn là người dân di chuyển thuận lợi, tránh những nhầm lẫn không đáng có hay sự lúng túng giữa ngã tư đèn xanh, đèn đỏ, các đơn vị quản lý hạ tầng và lực lượng chức năng cần sự phối hợp chặt chẽ hơn nữa để nhanh chóng giải quyết dứt điểm tình trạng này từ đó góp phần thay đổi căn bản ý thức chấp hành pháp luật giao thông của người dân, qua đó nâng cao trật tự, văn minh đô thị; đồng thời mang lại hiệu quả tích cực trong việc giảm ùn tắc tại 195 nút giao thông trên địa bàn.