Mở lối phát triển toàn diện các khu công nghệ cao

Củng cố tổ chức, nâng cao hiệu quả quản lý và thu hút đầu tư

Theo Báo cáo của Ban Quản lý các Khu công nghệ cao và Khu công nghiệp Hà Nội, năm 2025 là năm đầu tiên hệ thống các khu công nghệ cao và khu công nghiệp vận hành theo mô hình quản lý mới sau khi hợp nhất Ban Quản lý Khu Công nghệ cao Hòa Lạc và Ban Quản lý các Khu công nghiệp - Chế xuất Hà Nội. Trong bối cảnh vừa kiện toàn tổ chức bộ máy, vừa triển khai khối lượng lớn nhiệm vụ chính trị, Ban Quản lý đã nỗ lực ổn định hoạt động, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, từng bước khẳng định vai trò đầu mối thống nhất trong quản lý các khu công nghệ cao và khu công nghiệp trên địa bàn TP.

Giám đốc Ban Quản lý các Khu công nghệ cao và Khu công nghiệp Hà Nội Vũ Xuân Hùng cho biết, trong bối cảnh kinh tế thế giới năm 2025 có nhiều biến động, cộng đồng DN trong các khu công nghệ cao và khu công nghiệp của Hà Nội đã nỗ lực thích ứng, duy trì đà sản xuất, kinh doanh, đổi mới công nghệ và mở rộng thị trường. Những kết quả đạt được cho thấy vai trò ngày càng rõ nét của các khu công nghệ cao và khu công nghiệp trong thúc đẩy tăng trưởng, chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp hiện đại, công nghệ cao của Thủ đô.

Hiện nay, Hà Nội có 8 khu công nghệ cao với tổng diện tích khoảng 2.880ha và 23 khu công nghiệp. Trong đó, Khu Công nghệ cao Hòa Lạc với diện tích hơn 1.500ha là khu công nghệ cao trọng điểm quốc gia, giữ vai trò hạt nhân trong chiến lược phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của Thủ đô. Năm 2025, Ban Quản lý đã phối hợp với các sở, ngành liên quan hoàn thành Đề án phát triển Khu Công nghệ cao Hòa Lạc đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; đồng thời tổ chức khởi công Khu Công nghệ cao Sinh học Hà Nội, tạo thêm không gian phát triển cho các lĩnh vực công nghệ mũi nhọn.

Kết quả thu hút đầu tư và hoạt động sản xuất, kinh doanh tiếp tục là điểm sáng nổi bật. Năm 2025, các khu công nghệ cao và khu công nghiệp của Hà Nội thu hút khoảng 616 triệu USD vốn đầu tư, đạt 116% kế hoạch đề ra. Tổng vốn đăng ký lũy kế đạt khoảng 14,4 tỷ USD với 846 dự án đang hoạt động. Doanh thu năm 2025 ước đạt khoảng 12,1 tỷ USD, đóng góp khoảng 19,12% GRDP của TP; nộp ngân sách Nhà nước khoảng 450 triệu USD. Những con số này cho thấy các khu công nghệ cao và khu công nghiệp tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong tăng trưởng kinh tế, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu theo hướng công nghiệp hiện đại, công nghệ cao.

Riêng Khu Công nghệ cao Hòa Lạc đến nay đã thu hút 109 dự án đầu tư với tổng vốn đăng ký hơn 116.000 tỷ đồng (khoảng 5 tỷ USD). Khu hiện có hơn 24.000 chuyên gia, cán bộ, công nhân viên, học sinh - sinh viên đang làm việc và học tập. Nhiều tập đoàn, DN công nghệ lớn trong và ngoài nước như Viettel, FPT, Hanwha Aero Engines, Nidec… đã đầu tư, hình thành lực lượng kỹ sư, chuyên gia và nhà khoa học đông đảo, góp phần xây dựng cộng đồng nhân lực khoa học, công nghệ có trình độ cao hoạt động thường xuyên.

Song song với thu hút đầu tư, Ban Quản lý đặc biệt chú trọng cải cách hành chính và chuyển đổi số. Năm 2025, 100% hồ sơ thủ tục hành chính được giải quyết đúng hạn; 87 dịch vụ công trực tuyến toàn trình được triển khai; cơ chế “làn xanh” đối với các thủ tục trọng điểm giúp rút ngắn đáng kể thời gian xử lý cho nhà đầu tư. Việc thí điểm hệ thống điều hành thông minh dựa trên dữ liệu thời gian thực, tích hợp dữ liệu với ứng dụng iHanoi đã góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, minh bạch hóa hoạt động và nâng cao chất lượng phục vụ DN.

Tận dụng Luật Thủ đô, tạo đột phá phát triển

Bước sang năm 2026 - năm đầu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026 – 2030, Ban Quản lý các Khu công nghệ cao và Khu công nghiệp Hà Nội xác định mục tiêu tăng trưởng toàn diện khoảng 110% so với năm 2025; thu hút đầu tư khoảng 700 triệu USD; thành lập mới từ 2 - 3 khu công nghiệp và khởi công từ 2 - 4 khu công nghiệp mới. Trọng tâm của năm 2026 không chỉ là mở rộng quy mô, mà là nâng cao chất lượng, hiệu quả và tính bền vững của phát triển.

Một động lực quan trọng cho giai đoạn này là Luật Thủ đô 2024, có hiệu lực từ ngày 1/1/2025, đã tạo hành lang pháp lý đặc thù, mở rộng thẩm quyền cho Hà Nội trong quản lý, phát triển các khu công nghệ cao. Luật đã định danh Khu Công nghệ cao Hòa Lạc là khu trọng điểm quốc gia về nghiên cứu – phát triển và thử nghiệm cơ chế cho công nghệ cao, cho phép áp dụng các cơ chế vượt trội về phân cấp, phân quyền và thử nghiệm chính sách.

Ông Vũ Xuân Hùng khẳng định, Ban Quản lý sẽ tiếp tục đồng hành, hỗ trợ cộng đồng DN và nhà đầu tư; lấy mức độ hài lòng và sự thuận lợi của DN làm thước đo hiệu quả thực thi. Đồng thời, sẽ phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành, địa phương để tháo gỡ hiệu quả các điểm nghẽn về thủ tục, hạ tầng, đất đai, nhà ở và dịch vụ xã hội, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho các DN hoạt động tại các khu công nghệ cao và khu công nghiệp của Thủ đô.

Trên cơ sở đó, Ban Quản lý xác định nhiệm vụ trọng tâm là tiếp tục tham mưu hoàn thiện các cơ chế, chính sách đặc thù để thu hút nhân lực công nghệ cao, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Việc HĐND TP ban hành Nghị quyết về cơ chế ưu đãi, hỗ trợ thu hút nhân lực công nghệ cao và thúc đẩy đổi mới sáng tạo tại khu công nghệ cao được kỳ vọng sẽ tháo gỡ “điểm nghẽn” lớn nhất hiện nay là thiếu hụt nhân lực chất lượng cao làm việc lâu dài.

Cùng với hoàn thiện thể chế, Ban Quản lý xác định đầu tư hạ tầng là nhiệm vụ then chốt. Năm 2026, TP sẽ tập trung hoàn thiện quy hoạch phân khu 100% các khu công nghiệp; đẩy mạnh phát triển hạ tầng giao thông kết nối, đặc biệt là các trục giao thông hướng Tây và tuyến đường sắt đô thị số 5 (Văn Cao - Hòa Lạc); phát triển hạ tầng số, phủ sóng 5G, tiến tới 6G tại các khu công nghệ cao, khu công nghiệp.

Một định hướng quan trọng khác là phát triển Khu Công nghệ cao Hòa Lạc theo mô hình “đô thị khoa học, công nghệ”, với hệ thống nhà ở, dịch vụ xã hội, giáo dục, y tế đồng bộ, tạo môi trường sống và làm việc thuận lợi cho chuyên gia, nhà khoa học và người lao động. Đây được xem là giải pháp căn cơ để giữ chân nhân lực chất lượng cao, khắc phục tình trạng “sáng đi tối về” kéo dài nhiều năm qua.

Báo cáo của Ban Quản lý cũng nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính, lấy mức độ hài lòng của DN làm thước đo hiệu quả thực thi; đồng thời tăng cường phối hợp giữa các sở, ngành, địa phương để kịp thời tháo gỡ các vướng mắc về đất đai, quy hoạch, hạ tầng, môi trường, lao động và dịch vụ xã hội.

Luật Thủ đô 2024 đã mở ra một không gian phát triển mới với những cơ chế đặc thù chưa từng có. Kết quả năm 2025 cho thấy nền tảng ban đầu đã được thiết lập. Định hướng năm 2026 đặt ra yêu cầu cao hơn, đòi hỏi sự quyết liệt, đồng bộ và sáng tạo trong tổ chức thực hiện. Khi thể chế, hạ tầng và nhân lực cùng được khơi thông, các khu công nghệ cao của Hà Nội, với hạt nhân là Khu Công nghệ cao Hòa Lạc, hoàn toàn có thể trở thành cực tăng trưởng mới, đóng góp quan trọng vào mục tiêu phát triển nhanh, bền vững của Thủ đô trong giai đoạn tới.