Quất cảnh nở lộc trên đất lúa kém hiệu quả

Chỉ còn hơn nửa tháng là đến Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026. Những ngày gần đây, vườn quất của ông Trần Quang Thanh (tổ 20, phường Nghĩa Lộ, tỉnh Quảng Ngãi) luôn nhộn nhịp người ra vào. Trên diện tích chuyển đổi từ đất lúa, gia đình ông hiện trồng khoảng 500 chậu quất, dáng cây đều, quả lên màu đẹp.

“Nhờ trồng quất cảnh, mỗi năm gia đình thu về 400 – 500 triệu đồng, cao hơn nhiều so với trồng lúa trước đây”- ông Thanh chia sẻ.

Ông Thanh cho biết, khoảng 9 năm trước, trong một chuyến đi ra Quảng Nam (nay là TP Đà Nẵng), ông có dịp tìm hiểu mô hình trồng quất cảnh ở Hội An. Nhận thấy điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu Nghĩa Lộ khá tương đồng, ông chủ động học hỏi kỹ thuật, nhập giống về trồng thử nghiệm.

Từ vài chục chậu ban đầu, đến nay vườn quất của ông đã phát triển quy mô, trở thành địa chỉ quen thuộc của thương lái và người chơi cây cảnh mỗi dịp Tết.

Tại vườn ông Trần Văn Tịnh (tổ 19, phường Nghĩa Lộ), việc chăm sóc quất cũng đang tiến hành khẩn trương. Đang tỉ mẩn cắt tỉa cho hơn 150 chậu quất, ông Tịnh cho biết, thời điểm này cây đã vào giai đoạn “chốt dáng”, lên màu quả đẹp. Nhiều khách hàng đến tận vườn tham quan, đặt mua sớm nên việc chăm sóc phải đặc biệt kỹ lưỡng để đảm bảo cây đạt chất lượng khi xuất bán.

Theo ông Tịnh, trước đây gia đình chủ yếu trồng lúa. Tuy nhiên, quá trình đô thị hóa khiến diện tích đất nông nghiệp ngày càng thu hẹp, hiệu quả trồng lúa không cao, buộc người dân phải tìm hướng đi mới.

“Trồng quất tuy vất vả nhưng giá trị kinh tế cao hơn, phù hợp với điều kiện đất đai hiện nay”- ông Tịnh nói.

Chia sẻ thêm về kỹ thuật, ông Tịnh cho biết quất là loại cây đòi hỏi công chăm sóc và kỹ thuật cao. Từ khoảng tháng Giêng âm lịch, người trồng đã phải xuống giống. Đến khoảng tháng 6 trở đi là giai đoạn then chốt, cần tăng cường tưới nước, bón phân, theo dõi sâu bệnh hằng ngày để đảm bảo cây khỏe, quả đều...

Theo nhiều nông dân, nghề trồng quất khó nhất là khâu chăm sóc bộ rễ. Rễ khỏe, đẹp thì cây bền, chơi được lâu; ngược lại, nếu rễ hỏng, cây nhanh "tàn". Ngoài ra, vào giai đoạn quả chín, quất dễ bị nấm bệnh, nếu không chủ động phòng trừ thì quả dễ nhũn, rụng, ảnh hưởng lớn đến giá trị thương phẩm. 3 tháng cuối năm được xem là thời gian vất vả nhất, người trồng phải theo dõi vườn quất mỗi ngày, nhất là khi thời tiết mưa nhiều.

Năm nay, trong điều kiện thời tiết thất thường, giá quất cao hơn so với mọi năm nên người trồng quất ở Nghĩa Lộ đang rất kỳ vọng sẽ có cái Tết "ấm". Không khí mua bán nhộn nhịp những ngày này được xem là tín hiệu tích cực, giúp người trồng quất yên tâm chăm sóc những chậu cây cuối cùng trước khi xuất vườn, sẵn sàng phục vụ thị trường hoa cảnh dịp Tết Nguyên đán 2026.

Theo Chủ tịch Hội Nông dân phường Nghĩa Lộ Lê Thiện Đệ, chuyển đổi sang trồng quất cảnh là hướng đi phù hợp, mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn nhiều mô hình sản xuất nông nghiệp khác. Hiện toàn phường có khoảng 20 hộ trồng quất cảnh, đây được xem là loại cây trồng mới, có nhiều tiềm năng phát triển.

“Dự kiến trong năm 2026, Hội Nông dân phường sẽ vận động các hộ tham gia thành lập chi hội nghề nghiệp trồng quất cảnh, đồng thời tổ chức các lớp tập huấn, chuyển giao kỹ thuật, mời chuyên gia, kỹ sư hỗ trợ để người dân yên tâm đầu tư, mở rộng sản xuất”- ông Đệ cho biết.

Từ những ruộng lúa kém hiệu quả, quất cảnh đang dần trở thành “cây làm giàu” cho nông dân ở phường Nghĩa Lộ, góp phần tạo diện mạo mới cho sản xuất nông nghiệp trong lòng đô thị.