Tiêu cực tại các Viện Pháp y tâm thần: Bộ Y tế chấn chỉnh sai phạm

Theo Bộ Y tế, những năm qua, công tác giám định pháp y, pháp y tâm thần, bắt buộc chữa bệnh đã được quan tâm, củng cố, kiện toàn, phát triển. Các đơn vị đã nỗ lực khắc phục mọi khó khăn để hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao. Chất lượng giám định cơ bản đáp ứng yêu cầu của cơ quan tố tụng. Bộ Y tế, các bộ, ngành và địa phương đã tích cực, chỉ đạo, phối hợp giám sát, giải quyết hoặc trình cấp có thẩm quyền giải quyết nhiều vấn đề quan trọng, tháo gỡ kịp thời khó khăn, vướng mắc, góp phần đổi mới và nâng cao hiệu quả hoạt động giám định tư pháp.

Tuy nhiên, thời gian gần đây đã xảy ra tình trạng tiêu cực, vi phạm pháp luật nghiêm trọng tại Viện Pháp y tâm thần T.Ư, Viện Pháp y tâm thần T.Ư Biên Hòa, Trung tâm Pháp y tâm thần miền núi phía Bắc, gây bức xúc trong dư luận xã hội. 

Nguyên nhân để xảy ra tình trạng trên là do một số cán bộ lãnh đạo và cán bộ y tế chưa thực hiện nghiêm các quy định, hướng dẫn chuyên môn, văn bản chỉ đạo của Bộ Y tế và các bộ, ngành. Một số người đứng đầu đơn vị, cán bộ y tế chưa gương mẫu, chưa giữ vững bản lĩnh chính trị, dễ bị mua chuộc, bị lôi kéo tham gia các hành vi phạm tội hoặc tiếp tay cho kẻ xấu lợi dụng vi phạm pháp luật.

Để khắc phục những tồn tại, hạn chế nêu trên, đảm bảo tiếp tục nâng cao hiệu quả hoạt động giám định tư pháp và kịp thời ngăn chặn những biểu hiện hành vi tiêu cực trong xử lý công việc, Bộ Y tế yêu cầu các đơn vị quán triệt, thực hiện nghiêm các quy định, hướng dẫn chuyên môn, văn bản chỉ đạo của Bộ.

Các đơn vị tăng cường giám sát, chỉ đạo công tác chuyên môn và phối hợp với cơ quan chức năng để siết chặt quản lý đối tượng bắt buộc chữa bệnh tâm thần, đảm bảo thực hiện giám định khách quan, minh bạch đáp ứng nhu cầu giám định của các cơ quan tố tụng, tổ chức, cá nhân.

Cùng với đó, các đơn vị thực hiện nghiêm quy định tại Nghị định số 64/2011/NĐ-CP của Chính phủ; quy định về quản lý người bệnh bắt buộc chữa bệnh, không để người bệnh tự ý ra khỏi cơ sở bắt buộc chữa bệnh tâm thần hoặc bỏ trốn khỏi nơi điều trị gây nguy hiểm cho xã hội và tiếp tục hành vi phạm tội.

Mặt khác, các BV tâm thần, cơ sở khám chữa bệnh có phạm vi hoạt động chuyên môn về tâm thần thực hiện nghiêm các quy định chuyên môn; cấp bản tóm tắt hồ sơ bệnh án; cấp giấy khám sức khỏe; không để các đối tượng lợi dụng đề nghị các cơ quan tố tụng cho bị can, bị án đi giám định tâm thần nhằm trốn tránh hoặc giảm nhẹ trách nhiệm hình sự.

Bộ Y tế yêu cầu người đứng đầu đơn vị phải hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật nếu để xảy ra sai phạm tại đơn vị. Ngoài ra, các đơn vị đảm bảo an ninh, an toàn cho nhân viên y tế khi thực hiện nhiệm vụ; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, công nghệ số trong quản lý, công tác chuyên môn trong lĩnh vực pháp y, pháp y tâm thần và bắt buộc chữa bệnh.