Du lịch y tế và chiến lược nâng tầm thương hiệu quốc gia

Thái Lan - “Trung tâm y tế của châu Á”

Thái Lan được xem là quốc gia tiên phong ở châu Á trong việc phát triển du lịch y tế. Chính phủ đã ban hành chiến lược Thailand: the Medical Hub of Asia (Thái Lan: Trung tâm y tế của châu Á), với sự phối hợp giữa Bộ Y tế và Tổng cục Du lịch Thái Lan để quảng bá hình ảnh đất nước như một điểm đến chăm sóc sức khỏe hàng đầu.

Theo Cục Xúc tiến Du lịch Y tế Thái Lan, năm 2019, trước khi dịch Covid-19 bùng phát, nước này đón hơn 3,4 triệu khách du lịch y tế, trong đó phần lớn đến từ Trung Đông, Mỹ và châu Âu. Các dịch vụ nổi bật gồm phẫu thuật thẩm mỹ, nha khoa và điều trị ung thư.

Một trong những mô hình thành công nhất là Bệnh viện Bumrungrad ở Bangkok, nơi tiếp nhận bệnh nhân từ hơn 180 quốc gia. Bệnh viện này cung cấp dịch vụ phiên dịch đa ngôn ngữ, gói khám sức khỏe trọn gói kết hợp nghỉ dưỡng, và liên kết chặt chẽ với ngành du lịch địa phương.

Thái Lan cũng tận dụng thế mạnh về y học cổ truyền và sản phẩm thiên nhiên. Đông y được quảng bá mạnh, thường được gắn trong các tour chăm sóc sức khỏe. Những sản phẩm thảo dược, tinh dầu, trà hay thực phẩm chức năng được bày bán rộng rãi, dễ tìm ở bệnh viện, sân bay và thậm chí tại cửa hàng tạp hóa, góp phần củng cố hình ảnh Thái Lan như “thiên đường chữa lành” trong mắt khách quốc tế.

Theo số liệu của Hội đồng Du lịch Thái Lan, doanh thu từ du lịch y tế năm 2019 đạt khoảng 600 tỷ baht (tương đương 17 tỷ USD), chiếm hơn 15% tổng doanh thu ngành du lịch dịch vụ. Đáng chú ý, phân khúc này còn tạo ra hàng chục nghìn việc làm trong các lĩnh vực liên quan như điều dưỡng, dịch vụ phiên dịch, vận tải và khách sạn, hình thành một chuỗi giá trị khép kín gắn y tế với du lịch.

Trong lễ công bố kế hoạch Medical Hub Strategic Plan 2017 – 2026 (Kế hoạch Chiến lược Trung tâm Y tế 2017 - 2026), Bộ trưởng Y tế Thái Lan khi đó là ông Piyasakol Sakolsatayadorn nhấn mạnh: “Mục tiêu của Thái Lan là trở thành điểm đến hàng đầu thế giới về chăm sóc sức khỏe và du lịch y tế, vừa phục vụ bệnh nhân quốc tế, vừa mang lại lợi ích cho người dân trong nước”.

Nhờ chiến lược xuyên suốt từ chính sách Nhà nước tới sự tham gia của bệnh viện và DN, du lịch y tế Thái Lan phát triển mạnh, vừa mang lại nguồn thu lớn từ khách quốc tế, vừa nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe trong nước.

Ấn Độ - kết hợp bệnh viện tư nhân và dịch vụ du lịch trọn gói

Ấn Độ đã xác định y tế là một trong những ngành dịch vụ xuất khẩu mũi nhọn. Chính phủ triển khai chiến lược “Heal in India” (Chữa lành tại Ấn Độ), nhằm đơn giản hóa thủ tục cấp visa y tế, nâng cấp cơ sở hạ tầng bệnh viện và khuyến khích hợp tác công - tư để gia tăng năng lực cạnh tranh.

Theo Bộ Du lịch Ấn Độ, năm 2022 nước này đón khoảng 650.000 khách du lịch y tế, con số tiếp tục tăng trong năm 2023 nhờ sự phục hồi sau đại dịch. Các dịch vụ được ưa chuộng gồm phẫu thuật tim mạch, thay khớp, điều trị ung thư và hỗ trợ sinh sản. Chi phí là ưu thế vượt trội: theo Hiệp hội Y tế Ấn Độ, giá phẫu thuật thường thấp hơn 60 - 90% so với Mỹ và châu Âu, trong khi chất lượng bảo đảm nhờ đội ngũ bác sĩ được đào tạo quốc tế.

Các tập đoàn y tế lớn như Apollo Hospitals và Fortis Healthcare đã liên kết với công ty lữ hành để tạo gói dịch vụ trọn gói từ đón sân bay, phiên dịch, điều trị cho tới nghỉ dưỡng sau trị liệu. Trong lễ công bố chương trình Heal in India tại New Delhi năm 2022, Thủ tướng Narendra Modi khẳng định: “Ấn Độ có lợi thế độc nhất về dịch vụ y tế giá cả hợp lý và chất lượng cao. Chúng tôi muốn biến đất nước thành điểm đến hàng đầu cho những ai tìm kiếm sự chữa lành và sức khỏe”.

Theo Ngân hàng Thế giới, Ấn Độ hiện chiếm khoảng 18% thị phần toàn cầu trong ngành du lịch y tế. Các bang như Tamil Nadu, Kerala và Maharashtra đã xây dựng “medical cluster” chuyên biệt, nơi bệnh viện, khách sạn và công ty lữ hành hoạt động liền kề nhau để tối ưu hóa dịch vụ. Mô hình này không chỉ thu hút bệnh nhân quốc tế mà còn tạo lợi thế cạnh tranh cho từng địa phương.

Phát triển du lịch y tế cũng góp phần nâng cấp hệ thống chăm sóc trong nước, khi nhiều bệnh viện được đầu tư trang thiết bị hiện đại để đáp ứng chuẩn quốc tế, qua đó nâng chất lượng khám chữa bệnh cho người dân Ấn Độ.

Thổ Nhĩ Kỳ - ngã ba địa lý đưa Thổ Nhĩ Kỳ thành điểm đến y tế mới

Thổ Nhĩ Kỳ đang nổi lên là điểm đến du lịch y tế hàng đầu, đặc biệt trong các dịch vụ nha khoa, phẫu thuật thẩm mỹ và ghép tóc. Chính phủ đã đưa lĩnh vực này vào nhóm 10 ngành dịch vụ xuất khẩu chiến lược, ban hành nhiều chính sách ưu đãi thuế và hỗ trợ quảng bá quốc tế.

Một báo cáo của Hiệp hội Du lịch Y tế Thổ Nhĩ Kỳ cho thấy, khách quốc tế chi tiêu trung bình 2.500 - 3.000 USD cho một chuyến đi chữa bệnh, cao gấp 5 lần so với khách du lịch thông thường. Nhờ mức chi tiêu này, chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ đặt mục tiêu đưa doanh thu du lịch y tế lên 10 tỷ USD vào năm 2030, coi đây là một trong những nguồn thu ngoại tệ chiến lược để giảm phụ thuộc vào du lịch nghỉ dưỡng theo mùa.

Theo Bộ Y tế Thổ Nhĩ Kỳ, năm 2023, đất nước này thu hút hơn 1,2 triệu khách du lịch y tế, trong đó có nhiều bệnh nhân từ Đức, Anh, Nga và các nước Trung Đông. Các trung tâm lớn tại Istanbul và Antalya xây dựng mô hình kết hợp điều trị với nghỉ dưỡng, cung cấp gói dịch vụ từ 3 - 14 ngày.

Thổ Nhĩ Kỳ cũng triển khai chiến dịch quảng bá quốc gia “Health Türkiye” (Y tế Thổ Nhĩ Kỳ), với trang web đa ngôn ngữ giới thiệu bệnh viện, bác sĩ và dịch vụ chuyên biệt cho khách quốc tế. Trong lễ ra mắt chiến dịch tại Ankara năm 2022, Bộ trưởng Y tế Fahrettin Koca nhấn mạnh: “Mục tiêu của chúng ta là biến Thổ Nhĩ Kỳ thành thương hiệu toàn cầu trong lĩnh vực du lịch y tế. Bệnh nhân từ bất kỳ đâu trên thế giới đều có thể tìm thấy ở đây dịch vụ chất lượng, giá cả hợp lý và sự chăm sóc tận tình”.

Nhờ vị trí địa lý kết nối thuận lợi giữa châu Âu và Trung Đông cùng giá thành cạnh tranh, Thổ Nhĩ Kỳ không chỉ tăng trưởng mạnh lượng bệnh nhân quốc tế mà còn nâng chất lượng hệ thống y tế trong nước. Người dân địa phương được hưởng lợi từ việc bệnh viện đầu tư công nghệ hiện đại và đào tạo nhân lực đạt chuẩn quốc tế.