Liên hợp quốc mở điều tra toàn diện về tội ác chiến tranh tại Afghanistan
Kinhtedothi - Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc ngày 6/10 đã thông qua nghị quyết mở cuộc điều tra quy mô lớn về các cáo buộc vi phạm nhân quyền tại Afghanistan, đánh dấu bước đi quan trọng trong nỗ lực quốc tế nhằm truy cứu trách nhiệm đối với những hành vi tàn bạo sau hai thập kỷ xung đột.
Cao ủy Nhân quyền Liên hợp quốc Volker Turk. Ảnh: CIVICUS
Đề xuất do Liên minh châu Âu khởi xướng, được hơn 40 quốc gia thành viên ủng hộ, hướng đến làm rõ các vụ hành quyết, đàn áp phụ nữ, trẻ em và các nhóm thiểu số tôn giáo kể từ khi Taliban tái kiểm soát Kabul vào năm 2021.
Theo nghị quyết, nhóm chuyên gia độc lập của Liên hợp quốc sẽ được giao quyền thu thập bằng chứng, phỏng vấn nhân chứng và trình báo cáo điều tra lên Hội đồng Nhân quyền trong vòng 12 tháng.
Cao ủy Nhân quyền Liên hợp quốc Volker Turk khẳng định đây là “bước đi cần thiết để khôi phục niềm tin công lý và đảm bảo quyền con người cơ bản cho người dân Afghanistan”. Ông nhấn mạnh rằng phụ nữ và trẻ em, những nhóm bị ảnh hưởng nặng nề nhất cần được tiếp cận giáo dục, y tế và cơ hội việc làm một cách bình đẳng.
Theo truyền thông phương Tây, cuộc điều tra lần này sẽ không chỉ tập trung vào các hành động của Taliban mà còn xem xét vai trò của các lực lượng vũ trang và tổ chức quốc tế từng hiện diện tại Afghanistan.
Một số nhà phân tích nhận định việc thu thập chứng cứ sẽ gặp nhiều khó khăn khi tình hình an ninh trong nước vẫn bất ổn, song việc Liên Hợp Quốc nhất trí hành động cho thấy cộng đồng quốc tế không chấp nhận tình trạng miễn trừ kéo dài.
Giới quan sát đánh giá nếu nhóm điều tra tìm được bằng chứng đủ thuyết phục, đây có thể là tiền đề để thúc đẩy các biện pháp pháp lý nghiêm khắc hơn, như trừng phạt nhân quyền hoặc truy tố tại Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC).
