Bài 5: Đặc khu Thổ Châu và những khát khao của người dân đang chung tay xây dựng đảo

Thổ Châu - đảo tiền tiêu nằm trên vùng biển Tây Nam của Tổ quốc, cách xa trung tâm hành chính tỉnh An Giang 220km, nơi người Việt có mặt từ hàng trăm năm nay, nơi không chỉ có rừng vàng, biển bạc, mà còn là giá trị thiêng liêng về chủ quyền quốc gia, về chiến lược quốc phòng đặc biệt quan trọng.

Tuy nhiên, qua những câu chuyện mà lãnh đạo đặc khu Thổ Châu kể cho chúng tôi nghe trong những ngày công tác trên đảo mới thấy hết được sự khó khăn, vất vả, thậm chí đôi lúc ngậm ngùi. Đó là việc đi lại quá khó khăn khi 5 ngày mới có một chuyến tàu ra vào đảo, mà phải “quá cảnh” qua Phú Quốc mới vào được đất liền. Người dân, cán bộ đi công tác đã khổ, bệnh nhân chuyển viện còn vất vả, hồi hộp, lo lắng gấp nhiều lần. Hãy hình dung một bệnh nhân chuyển viện cấp cứu phải đi nhờ tàu cá của ngư dân lênh đênh trên biển 110km trong đêm khuya, rồi một cố bé khuyết tật nghèo 2 lần lặn lội vào đất liền để làm hồ sơ hưởng chính sách nhưng phải ra về trong thất vọng. Lý do không thể làm được theo chúng tôi biết là do thủ tục rườm rà, máy móc và sự vận dụng các quy định thiếu  linh hoạt, uyển chuyển của những người có trách nhiệm.

Do đảo Thổ Châu chưa được quy hoạch nên ảnh hưởng rất nhiều đến đầu tư và phát triển. Đó là nước, là điện đã có dự án, có vốn nhưng không thể triển khai được. Ngay cả trụ sở của chính quyền đặc khu, trường học, trạm y tế cũng chưa được cấp giấy tờ.

PGS.TS Trần Đình Thiên – nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam, người trực tiếp ra đảo đã chia sẻ: phải ở đảo, “tận hưởng” cuộc sống hàng ngày và quanh năm ở đây, may ra mới cảm nhận được đầy đủ và sâu sắc những gian lao, vất vả của người dân và cán bộ ở đây. Thật may, trong tim họ, trong khối óc họ luôn chứa đầy tình yêu với Tổ quốc! Thổ Châu không chỉ khó khăn, gian khổ và thiếu thốn. Thổ Châu là quần đảo tuyệt đẹp, đầy tiềm năng và lợi thế. Thổ Châu có một ngư trường rộng lớn và giàu có, tiềm năng du lịch dồi dào nhưng chưa được đánh thức.

Theo PGS.TS Trần Đình Thiên: để tạo điều kiện phát huy tốt tiềm năng và lợi thế của đảo, để người dân của đặc khu có cuộc sống xứng đáng với sự hy sinh thầm lặng mà họ dành cho Tổ quốc, vấn đề đặt ra cấp bách là phải giải quyết căn bản điều kiện tối thiểu mà cuộc sống nơi đảo xa đòi hỏi, từ đó, mới có cơ sở để bàn đến định hướng phát triển xứng tầm với danh hiệu “đặc khu”.

Chăm lo cho người dân, cán bộ, chiến sỹ đang sống, công tác, làm nhiệm vụ thiêng liêng trên những vùng biển đảo xa xôi là trách nhiệm không chỉ của Đảng, Nhà nước mà còn là của toàn xã hội. Các vùng biển đảo không chỉ có vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng về quốc phòng, an ninh, mà còn giữ vai trò cửa ngõ hướng biển, là "Thiên đường giữa biển khơi" để phát triển kinh tế, giao thương, hội nhập với thế giới bên ngoài.

Tiếng gọi nơi đảo xa là tiếng gọi là tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc từ ngàn năm vọng lại, là truyền thuyết về Mai An Tiêm từ thời Hùng Vương, là những câu chuyện hàng trăm năm trước (từ thế kỷ XVII) cha ông ta đã tổ chức “đội Hoàng Sa” sau đó là “đội Bắc Hải” để thực hiện các hành động bảo vệ chủ quyền biển đảo.

Tiếng gọi nơi đảo xa là tiếng vọng của hơn 4.000 hòn đảo lớn nhỏ của Tổ quốc; là những đặc khu kinh tế đầy tiềm năng đang mời gọi đầu tư như: Cô Tô, Vân Đồn (Quảng Ninh); Cát Hải, Bạch Long Vĩ (TP.Hải Phòng); Cồn Cỏ (Quảng Trị); Lý Sơn (Quảng Ngãi); Hoàng Sa (TP.Đà Nẵng); Trường Sa (Khánh Hòa); Phú Quý (Lâm Đồng); Côn Đảo (TP.HCM) và Phú Quốc, Kiên Hải, Thổ Chu (An Giang)....

"Đảo xa sẽ mãi mãi không bao giờ xa" khi đời sống dân sinh được đảm bảo, chỉ cách biệt về khoảng cách địa lý, nhưng nối liền về tư tưởng, chỉ đạo, định hướng, đầu tư phát triển của các cấp chính quyền; khi các cơ chế chính sách đặc thù được thực hiện đầy đủ, khi giao thông, điện nước, trường học, trạm xá, thông tin liên lạc được thông suốt; và khi các tiềm năng, lợi thế biển đảo được đầu tư đúng mức…