EU bước vào giai đoạn thử thách năng lượng, ông Macron phát cảnh báo khẩn cấp
Kinhtedothi - Châu Âu đối mặt áp lực giá cao và nguy cơ thiếu hụt kéo dài khi cấu trúc cung ứng thay đổi sâu sắc, buộc khối phải tái tính toán chiến lược kinh tế và thương mại.
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cảnh báo Liên minh châu Âu đang ở trong tình trạng khẩn cấp về năng lượng, khi giá cả biến động mạnh và cấu trúc cung ứng thay đổi sâu sắc sau năm 2022. Theo ông, việc cắt giảm khí đốt đường ống từ Nga đã tạo ra khoảng trống lớn, buộc EU phải dựa nhiều hơn vào các nguồn cung thay thế, trong đó có Mỹ.
Phát biểu tại Hội nghị Thượng đỉnh Công nghiệp châu Âu ở Bỉ, ông Macron cho rằng rủi ro thiếu hụt năng lượng vẫn hiện hữu, trong khi thị trường tiếp tục khó lường. Ông nhấn mạnh ba yếu tố đang đè nặng lên kinh tế châu Âu, gồm chi phí năng lượng cao, chuỗi cung ứng bị gián đoạn và mức độ phụ thuộc lớn hơn vào các đối tác bên ngoài. Ông nhận định đây không phải khó khăn ngắn hạn mà có thể kéo dài, vì nền công nghiệp cần thời gian để thích nghi với mặt bằng giá mới và các yêu cầu an ninh năng lượng chặt chẽ hơn.
Các giàn bơm dầu tại miền Nam nước Nga. Ảnh: World Bank
Trước khi xung đột Ukraine leo thang, EU nhập khẩu khoảng 45% khí đốt từ Nga. Nguồn cung này từng được xem là ổn định và có giá tương đối cạnh tranh. Tuy nhiên, sau năm 2022, các biện pháp trừng phạt của phương Tây và những sự cố đối với hạ tầng năng lượng đã khiến lượng khí đốt Nga vào châu Âu giảm mạnh. Dù một số nước vẫn mua khí tự nhiên hóa lỏng, xu hướng chung của EU là tiếp tục thu hẹp nhập khẩu năng lượng từ Nga.
Luật mới được thông qua gần đây đặt mục tiêu chấm dứt hoàn toàn việc nhập khẩu năng lượng từ Nga vào cuối năm 2027, làm gia tăng áp lực tìm nguồn thay thế.
Tổng thống Pháp đồng thời cảnh báo sức ép từ Washington có thể làm trầm trọng thêm bài toán kinh tế của EU, nhất là trong bối cảnh Mỹ sử dụng năng lượng như một công cụ trong đàm phán thương mại. EU từng đồng ý tăng mua năng lượng từ Mỹ để hạn chế nguy cơ bị áp thuế cao hơn. Theo ông Macron, các biện pháp thuế quan và cơ chế ràng buộc kinh tế mới từ phía Mỹ có thể tạo ra thay đổi mang tính cấu trúc đối với quan hệ thương mại và chi phí sản xuất của châu Âu.
Đọc thêm: Thảm kịch xả súng ở Canada làm nóng tranh luận về kiểm soát vũ khí
Tại hội nghị, nhiều lãnh đạo doanh nghiệp và hiệp hội ngành nghề đã thúc giục Brussels nhanh chóng triển khai các giải pháp cụ thể nhằm giảm chi phí năng lượng và ổn định môi trường đầu tư, trong bối cảnh năng lực sản xuất của EU được cho là đang suy giảm đáng kể. Họ cảnh báo nếu không có biện pháp kịp thời, xu hướng dịch chuyển đầu tư và thu hẹp công suất có thể gia tăng trong thời gian tới.
Ở chiều ngược lại, phía Moscow nhận định các nước phương Tây đang tự gây áp lực lên nền kinh tế của mình khi lựa chọn những nguồn cung thay thế có chi phí cao hơn và mức độ ổn định thấp hơn, thay vì duy trì các kênh cung ứng truyền thống.
